|
André Marie Ampère
urodził się w Lyonie 20 stycznia 1775 r. w bogatej, mieszczańskiej
rodzinie. W 1782 r. rodzice André Marie przenieśli się do wiejskiej
posiadłości Poleymieux koło Lyonu. Wychowywał się tam w kontakcie z
naturą, bowiem jego ojciec był zafascynowany filozofią Rousseau i w
tym duchu starał się wychowywać chłopca.
Początki nauki czerpał A. M Ampère
nie ze szkoły, lecz z przyrody, rodzinnego
domu i bogatej biblioteki ojca. Wrodzone zdolności i zamiłowanie do
wiedzy powodowały, że chłopiec pogłębiał swoją wiedzę, zwłaszcza
w przedmiotach ścisłych. W 18 r. życia studiował „Mechanikę
Analityczną” Lagrange’a, będącą wówczas absolutną nowością.
Dom Ampère’ów w Poleymieux jest dziś
siedzibą Muzeum Elektryki.
W 1799 r. Ampère poślubił
Julie Carron. Małżonkowie zamieszkali w Lyonie. Tam przyszedł na świat
ich syn - Jean Jacques. W grudniu 1801 r. Ampère został
profesorem fizyki w l’Ecole Centrale de l’Ain w Bourg. W tym
czasie pasjonował się teorią prawdopodobieństwa i analizą
matematyczną, publikując wiele prac z tych dziedzin. Po śmierci żony
(1803 r.) Ampère podjął
pracę na Politechnice w Paryżu.
W 1808 r. powierzono mu stanowisko generalnego
inspektora na Uniwersytecie Napoleońskim. W tym czasie związał się
ze środowiskiem liberalnych filozofów. Pasjonowały go problemy
metafizyczne i psychologiczne. Nie przeszkadzało to jednak w
kontynuowaniu prac naukowych. W 1814 r. został członkiem Akademii Nauk
i kawalerem Legii Honorowej.
Po doświadczeniach Oersteda w 1819 r. dotyczących
wpływów prądu elektrycznego na zachowanie się igły magnetycznej,
Ampère natychmiast pojął
związek między elektrycznością i magnetyzmem, oparty na hipotezie prądów
molekularnych. Dalsze prace doprowadziły go do odkrycia mechanicznych
oddziaływań wzajemnych prądów elektrycznych i do ilościowego określenia
siły tych oddziaływań - prawa Ampère’a. W 1820 r.
opracował i ogłosił zasady teorii
magnetyzmu, twierdząc, że właściwości magnetyczne ciał są uzależnione
od prądów elektrycznych cyrkulujących w molekułach. Teoria
magnetyzmu Ampère’a rozprawiła
się z teorią „cieczy magnetycznej” i była prekursorem
elektronowej teorii magnetyzmu. Rezultaty badań opublikował w pracy
pt. „Teoria zjawisk elektrodynamicznych, opracowana wyłącznie na
podstawie doświadczeń” (1826 r.). Pod koniec życia A.M.
Ampère dokonał klasyfikacji nauki
swej epoki w dziele „Doświadczenie filozofii nauk” (1834
r.)
André Marie Ampère zmarł
10 czerwca 1836 r. na południu Francji, w Marsylii.
zob. http://www.wsm.gdynia.pl/amper
zob. Dzień Elektryka |